درس گروه های هدف در مددکاری اجتماعی

 برخی موضوعات کتاب مددکاری اجتماعی (نوتوانی گروه های خاص توانبخشی)

1-     فلسفه توانبخشی در مددکاری اجتماعی چیست؟

1) فلسفه توانبخشی یعنی تغییر نگرش به زندگی جدید / 2) بالا بردن اعتماد به نفس در معلولین/ 3) معلولیت نباید وسیله ای برای کسب امتیاز باشد. / 4) معلولین که در حرفه معینی مهارت پیدا کرده اند در مقایسه با افراد سالم از شرایط مساوی برخوردارند. / 5) ایجاد کارگاه های گروهی برای خارج کردن معلولین از انزوا

2-    برنامه های مددکاران اجتماعی در  توانبخشی  معلولان

در اولویت قرار دادن برنامه های آموزشی معلولان در هر کشور / اجرای برنامه های آموزشی پیشگیری از معلولیت‌ها / ایجاد شبکه های سراسری برای ثبت نام و شناسایی معلولین / ایجاد شرکت های تعاونی شهری و روستایی معلولین / ایجاد اتحادیه معلولین / جلب مشارکت های مردمی / بیمه تأمین اجتماعی معلولین / آمار معلولین سالانه در کشور براورد شود و تصمیمات بر اساس آن برنامه ریزی شود.

3-    در اهداف توانبخشی به چه نکاتی باید توجه داشت؟      (علاوه بر موارد بالا موارد زیر باید توجه داشت)

ایجاد هماهنگی با مؤسساتی که با امور معلولان سر و کار دارند / ایجاد مراکز پناهگاهی برای معلولانی که قادر به استفاده از خدمات توانبخشی نیستند / گسترش مراکز توانبخشی در کلیه شهرها و روستاهای کشور / بالا بردن سطح آگاهی جامعه نسبت به انواع معولیت ها / تقویت روحی معلولان حادثه دیده در سیل، زلزله، انفجار، بیماری، جنگ، تصادفات و ... / انجام پژوهش برای شناخت انواع معلولیت ها

4-    مراحل توانبخشی برای رسیدن به استقلال چیست؟

1) مرحله توانبخشی پزشکی : درمان قسمت آسیب دیده تا بهبود و رسیدن به استقلال نسبی

2) مرحله توانبخشی حرفه ای: با توجه به وضعیت جدید معلول به کسب توانایی و مهارت جدید بپردازد.

5-    گروه های توانبخشی حرفه ای به چه مسائلی باید توجه داشته باشند.

علاوه بر توانبخشی جسمی ، توانبخشی روحی هم کار شود/ خدمات توانبخشی متناسب با نیازهای جامعه باشد/ شخصیت اجتماعی معلولان باید حفظ شود/ تأمین شغلی معلولان/ توجه خاص به نیازهای آموزشی و حرفه ای کودکان/ برنامه ریزی حمایتی برای خانواده معلولین/ دسترسی به ابزارهای توانبخشی/ برطرف کردن موانع فیزیکی موجود در مراکز عمومی/ ارتباط با کارفرمایان در بخش خصوصی و دولتی برای ارائه خدمات/ یکنواختی وضعیت شغلی معلولان با همکاران سالم/ تلاش برای شناساندن کیفیت کار معلولان و ارتقاء آن/ تأکید بر لیاقت و توانایی‌های شغلی معلولان/ رفع تبعیض علیه معلولان در اشتغال

6-    انواع تیم های تخصصی توانبخشی را بیان کنید.

تیم اورتوپدی(جراحی استخوان): شامل اورتوپد/ فیزیاتریست/ جراحی مغز و اعصاب/ روانپزشک/ پرستار/ کاردرمان

تیم توانبخشی مغز و اعصاب: شامل جراح مغز و اعصاب/ متخصص مغز و اعصاب

تیم توانبخشی چشم پزشکی: شامل جراح چشم/ اپتومتریست/ روانپزشک

تیم توانبخشي گوش و حلق و بینی: شامل جراح و متخصص گوش و حلق و بینی/ روانپزشک/ جراح و متخصص زیبایی

تیم توانبخشی قلب و عروق: شامل جراح قلب و عروق/ متخصص قلب

7-    نقش مددکاران اجتماعی در چگونگی رفتار با معلولین

تشکیل کارگروه برای بالا بردن اعتماد به نفس معلولین/ تشکیل جلسه با دانش آموزان مدرسه جهت بالا بردن سطح آگاهی دانش آموزان در زمینه چگونگی رفتار با معلولان/ تشکیل جلسات با کادر آموزشی/ تشکیل جلسات آموزشی با  اولیاء دانش آموزان برای بالا بردن سطح آگاهی خانواده ها

 

8-    نقش مددکاری اجتماعی در کاهش انواع معلولیت ها

آگاهی دادن به جامعه از طریق آموزش مسائل تنظیم خانواده و مسائل ژنتیکی/ آگاهي دادن از بیماری های زمان بارداری/ توصیه مشاوره پزشکی قبل از بارداری و بعد از زایمان

9-    نقش مددکاری در معلولین ناشنوا و خانواده ایشان

1) اگر والدین سالم و فرزند ناشنوا باشد: با مصاحبه های مختلف و بازدید از منزل و تهیه شرح حال به صورت خانواده درمانی فعالیت می کند.

2) اگر والدین ناشنوا: با حضور مددکار در خانواده و آگاهی دادن مسئولیت هريك از اعضای خانواده

10-نقش مددکار اجتماعی در توانبخشی معلولیت های ناشی از سوختگی

بازدید از منزل فرد/ تماس با محل کار فرد/ ایجاد کارگاه های توانبخشی برای آنها/ ایجاد ساختمان های مسکونی در کنار کارگاه ها برای آنها (چون جامعه قادر به پذیرش آنها نیست)

11-نقش مددکاری اجتماعی و بیماری MS

درباره پیشگیری آن نمی توان اظهار نظر کرد اما بعد از ابتلا تشکیل جلسات مددکاری گروهی با فرد مبتلا و خانواده اش در زمینه چگونگی برنامه ریزی برای اینکه آسیب های اقتصادی اجتماعی روانی کمتری به آنها وارد شود./ چگونه از خدمات کاردرمانی ، تغذیه، پزشکی برخوردار شوند تا با مشکلات حرکتی عضلات، سفت شدن آنها، وضعیت تنفسی، پیشگیری از زخم بستر آگاهی پیدا کنند./ چگونه تحت پوشش درمانی قرار بگیرند/ آموزش تغذیه مناسب/ آموزش ورزش های لازم

12-نقش مددکاری اجتماعی در بیماری های تالاسمی

بالا بردن میزان آگاهی جامعه درباره تالاسمی (از طریق سمینار، سخنرانی، پخش فیلم) / معرفی بیماران تالاسمی و خانواده آنها به نهاد های مربوطه جهت حمايت و اقدامات بعدی

13-نقش مددکاری اجتماعی در بیماری هموفیلی

انجام کار گروهی / معرفی بیماران به نهادهای مربوطه برای دریافت دارو/ استفاده از متخصصان تغذیه/ انجام برنامه های پیشگیرانه در جامعه برای بالا بردن سطح آگاهی جامعه

14-نقش مددکاری اجتماعی در بیماری کلیوی

ایجاد جلسات فردی و گروهی با بیمار و خانواده تا نسبت به درمان امیدوار شوند/ کمک به بیماران تا تحت پوشش بیمه قرار بگیرند/ تماس با محل کار جهت دادن مرخصی برای دیالیز

15-نقش مددکاری اجتماعی در بیماری لکنت زبان

شرکت فعال والدین در درمان بیمار/ درمان های گروهی/ بازدید از منزل/ مصاحبه با والدین و اعضای خانواده / هماهنگی جهت ارتباط خانواده با گفتاردرمان‌گر

16-نقش مددکاری اجتماعی در بیماری صرع

دادن آگاهی لازم در زمینه مصرف دارو و حتما با تجویز پزشک باشد/ اگر شاغل هستند اطلاعات لازم به کارفرما داده شود/ هرگز بیماری را نباید از کارفرما پنهان کرد/ درباره ازدواج طرف مقابل از بیماری آگاه باشد/ بارداری زیر نظر پزشک باشد.

17-نقش مددکاری اجتماعی در کاهش عقب ماندگی ذهنی

اجرای برنامه های آموزشی از طریق مددکاری گروهی در سطح جامعه برای بالا بردن میزان آگاهی جامعه/ اگر معلولیت ارثی است، برای بچه های بعدی حتما با نظر پزشک انجام شود.

درس مددکاری اجتماعی کار با جامعه

مباحث کلاسی مددكاري اجتماعي كار با جامعه (استاد رنجبر)

1-     تعريف مددكاري اجتماعي:

مجموعه اي از تدابير و مشاوره و فعاليت هاي حرفه اي است كه در قالب نهادها و مؤسسات رفاهي، توانبخشي، اجتماعي، فرهنگي و تربيتي عرضه مي شود تا با ايجاد تغيير و دگرگوني مناسب در شرايط مادي و معنوي افراد و قشرهاي جامعه زمينه بهتري براي بهزيستي و رشد آنها گردد.

2-     تعريف مددكاري جامعه‌اي:

عبارت است از طرح و توسعه خدمات به منظور فراهم كردن نيازهاي بهداشتي، آموزشي، رفاهي و اقتصادي جامعه.

· در مددكاري جامعه اي مددكار اجتماعي كاملا آگاه است كه هيچ نوع فعاليت يا برنامه اي نبايد به سلامت بهزيستي و نيازهاي ساير قشرهاي جامعه آسيب برساند.

· كوشش مددكار جامعه اي در استفاده از منابع اجتماعي آن است كه تعادلي سالم بين ميزان استفاده از فرصت‌ها، مواهب، امكانات مربوط به پيشگيري و يا درمان به وجود آيد. همچنين تعادلي سالم براي دريافت كمك بوجود آورد.

· مددكار جامعه اي مانع دريافت كمك از ساير فرصت ها براي هيچ يك از گروه هاي اجتماعي ديگر نمي‌گردد. ولي كوشش مي كند تا افراد و گروه هاي محروم از مواهب و امكانات جامعه تاحد امكان استفاده نمايند.

·  مددكار جامعه اي براي افراد جامعه فرهنگ آنها، مذهب آنها، زبان آنها، و مقام انساني آنها احترامي خاص قائل است.

· یکی از مهمترین روش های مددکاری جامعه ای برنامه ریزی اجتماعی است. بخصوص در جوامع صنعتی امروز که سرعت تکنولوژی به سرعت رو به افزایش است، هر گونه تعامل و یا تأخیری در برنامه ریزی و اجرای آ ن، جامعه را نسبت به جوامع پیشرفته عقب خواهد انداخت.

3-     اهداف مددكاري اجتماعي

1- تربيت نيروي انساني متخصص و متعهد مورد نياز جامعه   2- تقويت مؤسسات و مراكز مددكاري اجتماعي و مشاوره‌اي

3- تلفيق علم و عمل در روش هاي نوين و انطباق آنها با اصول و قوانين و ارزشها

4-     اهداف مددكاري جامعه اي

ايجاد انگيزه در مردم جامعه براي افزايش مشاركت مردم در شناخت مشكلات و پيشنهاد راه حل براي مشكلات موجود و اقدام لازم در پيگيري مسائل     و     تقویت مردم در زمینه های مختلف

5-      نقش های مددکار جامعه ای چیست؟

1- آگاهی دادن به جامعه         2- همبستگی و انسجام در جامعه           3- پیشگیری در جامعه

4- شناخت و معرفی مشکلات و معضلات جامعه           5- ارتباط مردم با مؤسسات و مراکز خدماتی و رفاهی

6-     وظایف مددکار اجتماعی شاغل در کار جامعه ا ی چیست؟

1- مددکار اجتاعی باید احساس کند که شرایط تحول در جامعه وجود دارد یا نه

2- مددکار اجتماعی می داند که تغییر و تحول نیاز به زمان دارد و هرگز بصورت سریع اتفاق نمی افتد

3- مددکار اجتماعی قبل از ایجاد تحول باید بداند که منابع و امکانات جامعه آمادگی برای جوابگوی تغییرات را دارد یا نه؟

4- مددکار اجتماعي لازم است میزان مقاومت جامعه را نسبت به هر مسئله ای بسنجد و علت های مقاومت را بررسی نماید.

5- مددکار اجتماعی حرفه ای می داند که مقاومت حالت طبیعی هر جامعه نسبت به تغییر است.

6- مددکار اجتماعی در مقابل مقاومت های جامعه هرگز عکس العمل نشان نمی دهد و سعی می کند با آگاهی دادن مداوم میزان مقاومت را کاهش دهد.

7- مقاومت ها ممکن است به علت وجود ترس و اضطراب نسبت به نتایج کار باشد. پس لازم است با صبر و حوصله رفع نگرانی گردد.

8- مددکار جامعه ای باید نسبت به عقاید، مذهب، آداب و رسوم مردم کاملا آگاه و برای آنها نهایت احترام را قائل باشد.

7-     نقش مددکار اجتماعي در جامعه

1- پیشگیری: از طریق آموزش        2- درمان: از زمان شروع مشکل آغاز مي شود      3- پیگیری: دائما بايد باشد

8-     فرضیه های مددکاری جامعه ای

1- جامعه قصد تغییر دارد         2- جامعه قادر است مشکلات خود را تشخیص دهد و آنها را حل نماید

3- مردم جامعه نسبت به تغییر و تحول مقاوم هستند

9-     مشکل در کار جامعه ای چیست؟

مشکل در کار جامعه ای ابعاد وسیع و کلی دارد و متوجه سیستم ها و نظام های موجود در جامعه است. مانند مسائل بهداشت و درمان / آموزش و پرورش / آسیب های اجتماعی و ...    که به چهار حالت ممکن است بروز نماید:

1- مشکل از طرف جامعه درک شده باشد.      2- مشکل از طرف جامعه درک نشده باشد.

3- مشکل از طرف جامع درک شده اما تصور کمی از ماهیت اصلی مشکل دارند (مانند مناسب سازی وسایل نقلیه عمومی)

4- مشکل از طرف جامع درک شده اما تصور زیادی از ماهیت اصلی مشکل دارند (مانند شیوع بیماری وبا در جامعه)

10- فعالیت مددکاری جامعه ای از لحاظ زمانی چگونه تقسیم بندی می شود؟

1- برنامه های کوتاه مدت: مانند جمع آوری متکدیان اسلامشهر     2- برنامه های میان مدت: طرح غربالگری تنبلی چشم

3- برنامه های بلند مدت: مانند طرح ریشکن کردن فلج اطفال

11- فرق بین مددکاری اجتماعی و پزشک را بیان کنید.

اگر پزشک جامعه را ترک کند همه افراد جامعه به او احساس نیاز و وابستگی پیدا می کنند. اما اگر مددکار، جامعه را ترک کند و دیگر نیازی به او نباشد، مردم می توانند مشکل خود را تشخیص داده و آن را حل نمایند.

12- مددکار جامعه ای و مشارکت مردم در جامعه چگونه است؟

مشارکت مردم از شرط های عمده مددکار جامعه ای می باشد.

مددکاری جامعه ای یعنی مشارکت کلیه افراد جامعه برای شناخت مشکل، و طرح ریزی و راه حل  برای حل مشکلات جامعه.

13- اقدام اجتماعی مددکار جامعه ای چیست؟ و مددکار چه نقشی در آن دارد؟

عملی که به فوریت ریشه یابی و برطرف شود. با توجه به مسائلی که در جامعه وجود دارد، باید پس از بررسی های به عمل آمده اقدام اجتماعی را انجام داد.                       مددکار اجتماعی با جمع آوری اطلاعات و هماهنگی بین سازمان ها و ارگان های مرتبط، راه کار عملی را به دولت پیشنهاد می دهد.

14- پاره گروه چیست و مددکار چه نقشی در آن می تواند داشته باشد؟

در هر جامعه بر اساس قوم، قبیله، فامیل، طایفه پاره گروه شکل می گیرد که از نظر زبان، دین، فرهنگ و سطح طبقاتی یکسان می باشند. و هرچه جامعه بزرگتر باشد پاره گروه ها نیز به همان نسبت بزرگتر هستند.

مسائل طایفه ای و قبیله ای از عواملی است که سبب می شود، این پاره گروه ها باهم سازش نداشته باشند.

مددکار اجتماعی با شناسایی رهبران (مرئی و نامرئی) سران قبایل، آنان را دعوت به مشارکت نموده و با  ایجاد ارتباط و جلسات پی در پی بین آنها می تواند طرح ها را به خوبی اجرا کند.

در اجرای طرح ها افراد موافق، مخالف، بی تفاوت، سران طایفه، افراد مسن صاحب نفوذ، انقلابی، مذهبی، سیاسی، حزبی، اقلیت ها، مهاجرین (که می توانند به صورت مرئی و نامرئی باشند) وجود دارد. که می تواند باعث بی تفاوتی نسبت به اجرای طرح ها شوند. مددکار اجتماعی با ایجاد همبستگی و تعاون بین آنها می تواند عوامل بی تفاوتی نسبت به اجرای طرح را برطرف نماید.

15- مراحل اجرایی مددکار جامعه ای چیست

مراحل اجرایی عبارتست از  1) مشارکت جامعه    2) پذیرش

 که مراحل پذیرش عبارست از:   الف) پذیرش جامعه توسط مددکار    ب) پذیرش مددکار جامعه ای توسط جامعه

ج) پذیرش متقابل جامعه و مددکار       د) عدم پذیرش دو طرفه