درس مشاوره و راهنمایی

نمونه سؤالات درس مشاوره و راهنمایی

1-     تعریف مشاوره و راهنمایی

مشاوره: تعاملی بین مراجع و مشاور است برای کمک به حل مشکل مراجع (که به صورت فردی و گروهی انجام میشود)

راهنمایی: به معنی هدایت و نشان دادن راه درست است.

2-    راه های بهبود رفتار و افزایش میزان یادگیری در دانش آموزان را بیان کنید

ایجاد احساس نیاز و علاقه به مطالب آموختنی/ شناخت خود و ارزش های وابسته به آن/ تأکید بر اینجا و اکنون/ دادن فرصت برای تفکر/ تجدید نظر در برنامه های مراکز تربیت معلم

3-    مزیت مشاوره گروهی به فردی چیست؟

از لحاظ زمان و هزینه مقرون به صرفه است/ چون تعامل بیشتر است، آگاهی بیشتر است/ اعضای گروه حس انتقاد از خود و دیگران را می آموزند/ اعضای گروه درمی یابند که مشکل آنها منحصر به فرد نیست بلکه دیگران هم دارند.

4-    قوانینی که اعضای گروه باید در جلسات رعایت کنند چیست؟

هدف اعضای گروه باید مشخص باشد/ اعضا باید به حل مشکل دیگر اعضا کمک کنند/ مشکل باید در گروه مطرح شود و کتمان نشود/ مسائل و موضوعات گروه باید محرمانه بماند/ تصمیمات کلی توسط همه اعضای گروه گرفته می شود/ اعضا باید به مشاور اجازه دهند چنانچه ترک جلسه به نفع او باشد، جلسه را ترک کند/ در صورت نیاز مشاوره فردی شوند.

5-    نکاتی که مشاور برای تشکیل مشاوره گروهی باید رعایت کند چیست؟

انتخاب اعضا / تعداد اعضا / تعداد جلسات هفتگی/ زمان هر جلسه/ تهیه امکانات/ چگونگی آغاز جلسه/ انواع گروه(داوطلبی- اجباری)/ ترتیب مراحل مشاوره گروهی (شناسایی-انتقال-عمل و پایان)

6-    نقش های رهبر گروه را بیان کنید.

پذیرش اعضا/ احترام به اعضا/ ایجاد فضای بحث در گروه/ بررسی قوانین گروه/ تنظیم وقت جلسات/ تعبیر و تفسیر اظهارات اعضا/ حمایت از اعضایی که مسئله عاطفی شدیدی دارند.

7-    انواع روش مشاوره را بیان کنید.

روش مستقیم: با استفاده از پرسشنامه یا آزمون های روانی، با تشخیص مشکل برای درمان آن راه حل ارائه می شود.

روش غیر مستقیم: به مشکل اشاره مستقیم نمی‌شود بلکه به مراجع کمک می‌شود تا خودش راه حلی برای مشکل بیابد

روش انتخابی: مشاور هر روش را که مفید بداند با توجه به وضع مراجع انتخاب می کند.

8-    مصاحبه مشاوره ای چیست؟ مراحل، و شرایط آن را بیان کنید.

مصاحبه مشاوره ای رابطه حضوری بین مراجع و مشاور است برای کمک به حل مشکل مراجع، و هدف آن شناسایی مشکل و تشویق مراجع برای حل مشکل اوست.

مراحل مصاحبه مشاوره ای: مرحله 1) بقاء   2) وابستگی   3) مکاشفه   4) ثبات   5) تقویت

شرایط مصاحبه مشاوره ای: ایجاد رابطه حسنه/ رازداری/ پذیرش غیرشرطی/ درک مراجع/ ایجاد فضای مطلوب

9-    فنون مشاوره را نام ببرید.

گوش دادن/ انعکاس/ سازمان دادن/ رهبری/ تشویق/ شکستن سکوت/ مواجهه به مقاومت/ پایان دادن به جلسه

10-انواع پاسخ های مشاور را نام ببرید.

پاسخ های ارزیابی: برای ارزیابی گفتار و حرکات مراجع

   //   تعبیری: برای تفسیر و تعبیر گفتار مراجع جهت درک صحیح مشکل مراجع

   //   حمایتی: برای  حمایت از مراجع و کاستن نگرانی و ناراحتی او

   //   اطلاعاتی: برای کسب اطلاعات بیشتر از موضوع مورد بحث

11-نکات مهم گوش دادن را بیان کنید.

صحبت نکردن هنگام گوش دادن/ ایجاد رابطه حسنه و عاطفی هنگام گوش کردن/ گوش دهنده خود را به جای گوینده قرار دهد (تا او را بهتر درک کند)/ گوش دهنده به موقع سؤال کند/ به گوینده نگاه و توجه کند/ یادداشت برداری نکند/ احترام به گوینده و عقیده اش/ شنونده را بخاطر عقیده اش مذمت نکند/ تلاش کند که جلسه حالت عقلی صرف نشود/ پرهیز از قضاوت عجولانه

12-انعکاس چیست؟ محاسن و معایب انعکاس را بیان کنید.

انعکاس: انعکاس احساس و گفتار مراجع توسط مشاور است، که بوسیله آن، رابطه حسنه به راحتی و سریع بوجود می‌آید و مراجع بهتر می تواند مشکل خود را بیان کند و برای یافتن راه حل تشویق می شود.

محاسن: مراجع احساس می کند گفتارش به خوبی درک می شود/ رابطه حسنه سریع ایجاد می شود/ باعث تشویق مراجع می شود/ و باعث ایجاد خودرهبری در مراجع می شود.

معایب: ناتوانی مشاور در ایجاد رابطه حسنه/ ناتوانی مشاور در درک احساسات و متن گفتار مراجع/ ناتوانی در تعیین زمان صحیح و مناسب برای انعکاس/ برداشت نادرست از احساسات مراجع

13-روش های رهبری در جلسه مشاوره را نام ببرید.

پذیرش(با ایجاد رابطه حسنه)/ پند دادن/ اطمنان دادن/ تشخیص مشکل/ ارائه صحنه ای از ندگی خصوصی مشاور یا شخص ثالث/ افکار ناتمام/ آگاهاندن/ هشدار دادن/ تعبیر و تفسیر/ پرسش/ فرافکنی/ مخالفت/ سکوت/ پیشنهاد دادن/ خلاصه کردن

14-علل سکوت در جلسه مشاوره را بیان کنید.

گاهی مراجع سکوت می کند تا مشاور حرف بزند و او بشنود/ گاهی هردو به نقطه ای می رسند که حرفی برای گفتن ندارند/ گاهی سکوت مراجع بخاطر مقاومت در برابر مشاور است/ گاهی سکوت مراجع برای فکر کردن درباره چگونگی بیان مشکلش است

15-دلایل مقاومت مراجع در جلسه مشاوره را بیان کنید.

عوامل بیرونی: مثل فضای بد محیط جلسه

عوامل درونی: مثل ترس از حل نشدن مشکلش

عوامل ترکیبی: مثل خستگی، بیماری، نقص عقلی و ...

16-روش پایان دادن به جلسه را بیان کنید.

اشاره به پایان وقت جلسه/ خلاصه کردن جلسه در انتها / دادن تکلیف به مراجع/ تعیین وقت جلسه آینده

درس گروه های هدف در مددکاری اجتماعی

 برخی موضوعات کتاب مددکاری اجتماعی (نوتوانی گروه های خاص توانبخشی)

1-     فلسفه توانبخشی در مددکاری اجتماعی چیست؟

1) فلسفه توانبخشی یعنی تغییر نگرش به زندگی جدید / 2) بالا بردن اعتماد به نفس در معلولین/ 3) معلولیت نباید وسیله ای برای کسب امتیاز باشد. / 4) معلولین که در حرفه معینی مهارت پیدا کرده اند در مقایسه با افراد سالم از شرایط مساوی برخوردارند. / 5) ایجاد کارگاه های گروهی برای خارج کردن معلولین از انزوا

2-    برنامه های مددکاران اجتماعی در  توانبخشی  معلولان

در اولویت قرار دادن برنامه های آموزشی معلولان در هر کشور / اجرای برنامه های آموزشی پیشگیری از معلولیت‌ها / ایجاد شبکه های سراسری برای ثبت نام و شناسایی معلولین / ایجاد شرکت های تعاونی شهری و روستایی معلولین / ایجاد اتحادیه معلولین / جلب مشارکت های مردمی / بیمه تأمین اجتماعی معلولین / آمار معلولین سالانه در کشور براورد شود و تصمیمات بر اساس آن برنامه ریزی شود.

3-    در اهداف توانبخشی به چه نکاتی باید توجه داشت؟      (علاوه بر موارد بالا موارد زیر باید توجه داشت)

ایجاد هماهنگی با مؤسساتی که با امور معلولان سر و کار دارند / ایجاد مراکز پناهگاهی برای معلولانی که قادر به استفاده از خدمات توانبخشی نیستند / گسترش مراکز توانبخشی در کلیه شهرها و روستاهای کشور / بالا بردن سطح آگاهی جامعه نسبت به انواع معولیت ها / تقویت روحی معلولان حادثه دیده در سیل، زلزله، انفجار، بیماری، جنگ، تصادفات و ... / انجام پژوهش برای شناخت انواع معلولیت ها

4-    مراحل توانبخشی برای رسیدن به استقلال چیست؟

1) مرحله توانبخشی پزشکی : درمان قسمت آسیب دیده تا بهبود و رسیدن به استقلال نسبی

2) مرحله توانبخشی حرفه ای: با توجه به وضعیت جدید معلول به کسب توانایی و مهارت جدید بپردازد.

5-    گروه های توانبخشی حرفه ای به چه مسائلی باید توجه داشته باشند.

علاوه بر توانبخشی جسمی ، توانبخشی روحی هم کار شود/ خدمات توانبخشی متناسب با نیازهای جامعه باشد/ شخصیت اجتماعی معلولان باید حفظ شود/ تأمین شغلی معلولان/ توجه خاص به نیازهای آموزشی و حرفه ای کودکان/ برنامه ریزی حمایتی برای خانواده معلولین/ دسترسی به ابزارهای توانبخشی/ برطرف کردن موانع فیزیکی موجود در مراکز عمومی/ ارتباط با کارفرمایان در بخش خصوصی و دولتی برای ارائه خدمات/ یکنواختی وضعیت شغلی معلولان با همکاران سالم/ تلاش برای شناساندن کیفیت کار معلولان و ارتقاء آن/ تأکید بر لیاقت و توانایی‌های شغلی معلولان/ رفع تبعیض علیه معلولان در اشتغال

6-    انواع تیم های تخصصی توانبخشی را بیان کنید.

تیم اورتوپدی(جراحی استخوان): شامل اورتوپد/ فیزیاتریست/ جراحی مغز و اعصاب/ روانپزشک/ پرستار/ کاردرمان

تیم توانبخشی مغز و اعصاب: شامل جراح مغز و اعصاب/ متخصص مغز و اعصاب

تیم توانبخشی چشم پزشکی: شامل جراح چشم/ اپتومتریست/ روانپزشک

تیم توانبخشي گوش و حلق و بینی: شامل جراح و متخصص گوش و حلق و بینی/ روانپزشک/ جراح و متخصص زیبایی

تیم توانبخشی قلب و عروق: شامل جراح قلب و عروق/ متخصص قلب

7-    نقش مددکاران اجتماعی در چگونگی رفتار با معلولین

تشکیل کارگروه برای بالا بردن اعتماد به نفس معلولین/ تشکیل جلسه با دانش آموزان مدرسه جهت بالا بردن سطح آگاهی دانش آموزان در زمینه چگونگی رفتار با معلولان/ تشکیل جلسات با کادر آموزشی/ تشکیل جلسات آموزشی با  اولیاء دانش آموزان برای بالا بردن سطح آگاهی خانواده ها

 

8-    نقش مددکاری اجتماعی در کاهش انواع معلولیت ها

آگاهی دادن به جامعه از طریق آموزش مسائل تنظیم خانواده و مسائل ژنتیکی/ آگاهي دادن از بیماری های زمان بارداری/ توصیه مشاوره پزشکی قبل از بارداری و بعد از زایمان

9-    نقش مددکاری در معلولین ناشنوا و خانواده ایشان

1) اگر والدین سالم و فرزند ناشنوا باشد: با مصاحبه های مختلف و بازدید از منزل و تهیه شرح حال به صورت خانواده درمانی فعالیت می کند.

2) اگر والدین ناشنوا: با حضور مددکار در خانواده و آگاهی دادن مسئولیت هريك از اعضای خانواده

10-نقش مددکار اجتماعی در توانبخشی معلولیت های ناشی از سوختگی

بازدید از منزل فرد/ تماس با محل کار فرد/ ایجاد کارگاه های توانبخشی برای آنها/ ایجاد ساختمان های مسکونی در کنار کارگاه ها برای آنها (چون جامعه قادر به پذیرش آنها نیست)

11-نقش مددکاری اجتماعی و بیماری MS

درباره پیشگیری آن نمی توان اظهار نظر کرد اما بعد از ابتلا تشکیل جلسات مددکاری گروهی با فرد مبتلا و خانواده اش در زمینه چگونگی برنامه ریزی برای اینکه آسیب های اقتصادی اجتماعی روانی کمتری به آنها وارد شود./ چگونه از خدمات کاردرمانی ، تغذیه، پزشکی برخوردار شوند تا با مشکلات حرکتی عضلات، سفت شدن آنها، وضعیت تنفسی، پیشگیری از زخم بستر آگاهی پیدا کنند./ چگونه تحت پوشش درمانی قرار بگیرند/ آموزش تغذیه مناسب/ آموزش ورزش های لازم

12-نقش مددکاری اجتماعی در بیماری های تالاسمی

بالا بردن میزان آگاهی جامعه درباره تالاسمی (از طریق سمینار، سخنرانی، پخش فیلم) / معرفی بیماران تالاسمی و خانواده آنها به نهاد های مربوطه جهت حمايت و اقدامات بعدی

13-نقش مددکاری اجتماعی در بیماری هموفیلی

انجام کار گروهی / معرفی بیماران به نهادهای مربوطه برای دریافت دارو/ استفاده از متخصصان تغذیه/ انجام برنامه های پیشگیرانه در جامعه برای بالا بردن سطح آگاهی جامعه

14-نقش مددکاری اجتماعی در بیماری کلیوی

ایجاد جلسات فردی و گروهی با بیمار و خانواده تا نسبت به درمان امیدوار شوند/ کمک به بیماران تا تحت پوشش بیمه قرار بگیرند/ تماس با محل کار جهت دادن مرخصی برای دیالیز

15-نقش مددکاری اجتماعی در بیماری لکنت زبان

شرکت فعال والدین در درمان بیمار/ درمان های گروهی/ بازدید از منزل/ مصاحبه با والدین و اعضای خانواده / هماهنگی جهت ارتباط خانواده با گفتاردرمان‌گر

16-نقش مددکاری اجتماعی در بیماری صرع

دادن آگاهی لازم در زمینه مصرف دارو و حتما با تجویز پزشک باشد/ اگر شاغل هستند اطلاعات لازم به کارفرما داده شود/ هرگز بیماری را نباید از کارفرما پنهان کرد/ درباره ازدواج طرف مقابل از بیماری آگاه باشد/ بارداری زیر نظر پزشک باشد.

17-نقش مددکاری اجتماعی در کاهش عقب ماندگی ذهنی

اجرای برنامه های آموزشی از طریق مددکاری گروهی در سطح جامعه برای بالا بردن میزان آگاهی جامعه/ اگر معلولیت ارثی است، برای بچه های بعدی حتما با نظر پزشک انجام شود.

درس مددکاری اجتماعی کار با جامعه

مباحث کلاسی مددكاري اجتماعي كار با جامعه (استاد رنجبر)

1-     تعريف مددكاري اجتماعي:

مجموعه اي از تدابير و مشاوره و فعاليت هاي حرفه اي است كه در قالب نهادها و مؤسسات رفاهي، توانبخشي، اجتماعي، فرهنگي و تربيتي عرضه مي شود تا با ايجاد تغيير و دگرگوني مناسب در شرايط مادي و معنوي افراد و قشرهاي جامعه زمينه بهتري براي بهزيستي و رشد آنها گردد.

2-     تعريف مددكاري جامعه‌اي:

عبارت است از طرح و توسعه خدمات به منظور فراهم كردن نيازهاي بهداشتي، آموزشي، رفاهي و اقتصادي جامعه.

· در مددكاري جامعه اي مددكار اجتماعي كاملا آگاه است كه هيچ نوع فعاليت يا برنامه اي نبايد به سلامت بهزيستي و نيازهاي ساير قشرهاي جامعه آسيب برساند.

· كوشش مددكار جامعه اي در استفاده از منابع اجتماعي آن است كه تعادلي سالم بين ميزان استفاده از فرصت‌ها، مواهب، امكانات مربوط به پيشگيري و يا درمان به وجود آيد. همچنين تعادلي سالم براي دريافت كمك بوجود آورد.

· مددكار جامعه اي مانع دريافت كمك از ساير فرصت ها براي هيچ يك از گروه هاي اجتماعي ديگر نمي‌گردد. ولي كوشش مي كند تا افراد و گروه هاي محروم از مواهب و امكانات جامعه تاحد امكان استفاده نمايند.

·  مددكار جامعه اي براي افراد جامعه فرهنگ آنها، مذهب آنها، زبان آنها، و مقام انساني آنها احترامي خاص قائل است.

· یکی از مهمترین روش های مددکاری جامعه ای برنامه ریزی اجتماعی است. بخصوص در جوامع صنعتی امروز که سرعت تکنولوژی به سرعت رو به افزایش است، هر گونه تعامل و یا تأخیری در برنامه ریزی و اجرای آ ن، جامعه را نسبت به جوامع پیشرفته عقب خواهد انداخت.

3-     اهداف مددكاري اجتماعي

1- تربيت نيروي انساني متخصص و متعهد مورد نياز جامعه   2- تقويت مؤسسات و مراكز مددكاري اجتماعي و مشاوره‌اي

3- تلفيق علم و عمل در روش هاي نوين و انطباق آنها با اصول و قوانين و ارزشها

4-     اهداف مددكاري جامعه اي

ايجاد انگيزه در مردم جامعه براي افزايش مشاركت مردم در شناخت مشكلات و پيشنهاد راه حل براي مشكلات موجود و اقدام لازم در پيگيري مسائل     و     تقویت مردم در زمینه های مختلف

5-      نقش های مددکار جامعه ای چیست؟

1- آگاهی دادن به جامعه         2- همبستگی و انسجام در جامعه           3- پیشگیری در جامعه

4- شناخت و معرفی مشکلات و معضلات جامعه           5- ارتباط مردم با مؤسسات و مراکز خدماتی و رفاهی

6-     وظایف مددکار اجتماعی شاغل در کار جامعه ا ی چیست؟

1- مددکار اجتاعی باید احساس کند که شرایط تحول در جامعه وجود دارد یا نه

2- مددکار اجتماعی می داند که تغییر و تحول نیاز به زمان دارد و هرگز بصورت سریع اتفاق نمی افتد

3- مددکار اجتماعی قبل از ایجاد تحول باید بداند که منابع و امکانات جامعه آمادگی برای جوابگوی تغییرات را دارد یا نه؟

4- مددکار اجتماعي لازم است میزان مقاومت جامعه را نسبت به هر مسئله ای بسنجد و علت های مقاومت را بررسی نماید.

5- مددکار اجتماعی حرفه ای می داند که مقاومت حالت طبیعی هر جامعه نسبت به تغییر است.

6- مددکار اجتماعی در مقابل مقاومت های جامعه هرگز عکس العمل نشان نمی دهد و سعی می کند با آگاهی دادن مداوم میزان مقاومت را کاهش دهد.

7- مقاومت ها ممکن است به علت وجود ترس و اضطراب نسبت به نتایج کار باشد. پس لازم است با صبر و حوصله رفع نگرانی گردد.

8- مددکار جامعه ای باید نسبت به عقاید، مذهب، آداب و رسوم مردم کاملا آگاه و برای آنها نهایت احترام را قائل باشد.

7-     نقش مددکار اجتماعي در جامعه

1- پیشگیری: از طریق آموزش        2- درمان: از زمان شروع مشکل آغاز مي شود      3- پیگیری: دائما بايد باشد

8-     فرضیه های مددکاری جامعه ای

1- جامعه قصد تغییر دارد         2- جامعه قادر است مشکلات خود را تشخیص دهد و آنها را حل نماید

3- مردم جامعه نسبت به تغییر و تحول مقاوم هستند

9-     مشکل در کار جامعه ای چیست؟

مشکل در کار جامعه ای ابعاد وسیع و کلی دارد و متوجه سیستم ها و نظام های موجود در جامعه است. مانند مسائل بهداشت و درمان / آموزش و پرورش / آسیب های اجتماعی و ...    که به چهار حالت ممکن است بروز نماید:

1- مشکل از طرف جامعه درک شده باشد.      2- مشکل از طرف جامعه درک نشده باشد.

3- مشکل از طرف جامع درک شده اما تصور کمی از ماهیت اصلی مشکل دارند (مانند مناسب سازی وسایل نقلیه عمومی)

4- مشکل از طرف جامع درک شده اما تصور زیادی از ماهیت اصلی مشکل دارند (مانند شیوع بیماری وبا در جامعه)

10- فعالیت مددکاری جامعه ای از لحاظ زمانی چگونه تقسیم بندی می شود؟

1- برنامه های کوتاه مدت: مانند جمع آوری متکدیان اسلامشهر     2- برنامه های میان مدت: طرح غربالگری تنبلی چشم

3- برنامه های بلند مدت: مانند طرح ریشکن کردن فلج اطفال

11- فرق بین مددکاری اجتماعی و پزشک را بیان کنید.

اگر پزشک جامعه را ترک کند همه افراد جامعه به او احساس نیاز و وابستگی پیدا می کنند. اما اگر مددکار، جامعه را ترک کند و دیگر نیازی به او نباشد، مردم می توانند مشکل خود را تشخیص داده و آن را حل نمایند.

12- مددکار جامعه ای و مشارکت مردم در جامعه چگونه است؟

مشارکت مردم از شرط های عمده مددکار جامعه ای می باشد.

مددکاری جامعه ای یعنی مشارکت کلیه افراد جامعه برای شناخت مشکل، و طرح ریزی و راه حل  برای حل مشکلات جامعه.

13- اقدام اجتماعی مددکار جامعه ای چیست؟ و مددکار چه نقشی در آن دارد؟

عملی که به فوریت ریشه یابی و برطرف شود. با توجه به مسائلی که در جامعه وجود دارد، باید پس از بررسی های به عمل آمده اقدام اجتماعی را انجام داد.                       مددکار اجتماعی با جمع آوری اطلاعات و هماهنگی بین سازمان ها و ارگان های مرتبط، راه کار عملی را به دولت پیشنهاد می دهد.

14- پاره گروه چیست و مددکار چه نقشی در آن می تواند داشته باشد؟

در هر جامعه بر اساس قوم، قبیله، فامیل، طایفه پاره گروه شکل می گیرد که از نظر زبان، دین، فرهنگ و سطح طبقاتی یکسان می باشند. و هرچه جامعه بزرگتر باشد پاره گروه ها نیز به همان نسبت بزرگتر هستند.

مسائل طایفه ای و قبیله ای از عواملی است که سبب می شود، این پاره گروه ها باهم سازش نداشته باشند.

مددکار اجتماعی با شناسایی رهبران (مرئی و نامرئی) سران قبایل، آنان را دعوت به مشارکت نموده و با  ایجاد ارتباط و جلسات پی در پی بین آنها می تواند طرح ها را به خوبی اجرا کند.

در اجرای طرح ها افراد موافق، مخالف، بی تفاوت، سران طایفه، افراد مسن صاحب نفوذ، انقلابی، مذهبی، سیاسی، حزبی، اقلیت ها، مهاجرین (که می توانند به صورت مرئی و نامرئی باشند) وجود دارد. که می تواند باعث بی تفاوتی نسبت به اجرای طرح ها شوند. مددکار اجتماعی با ایجاد همبستگی و تعاون بین آنها می تواند عوامل بی تفاوتی نسبت به اجرای طرح را برطرف نماید.

15- مراحل اجرایی مددکار جامعه ای چیست

مراحل اجرایی عبارتست از  1) مشارکت جامعه    2) پذیرش

 که مراحل پذیرش عبارست از:   الف) پذیرش جامعه توسط مددکار    ب) پذیرش مددکار جامعه ای توسط جامعه

ج) پذیرش متقابل جامعه و مددکار       د) عدم پذیرش دو طرفه

 

سوالات مهم و جواب درس مبانی ارتباطات (استاد رستگار)

 

1-     اجزای ارتباطات را نام ببرید.

1) فرستنده (منبع)     2) پیام     3) گیرنده(مخاطب)      4) کانال ارتباطی

2-    فرق ارتباط مستقیم و غیرمستقیم را بیان کنید.  (مهم)

*	ارتباط مستقیم	ارتباط غیر مستقیم
محدودیت مخاطب	دارد	ندارد
محدودیت زمان	دارد	ندارد
محدودیت فاصله	دارد	ندارد
واسطه	ندارد	دارد
درصد اعتماد	بیشتر است	کمتر است
مشارکت مخاطب	بیشتر است	کمتر است
دریافت احساسی	بیشتر است	کمتر است

 

3-    انواع تقسیم بندی پارازیت را بیان کنید.

پارازیت زیست شناختی: مانند شخصی که لکنت زبان دارد.

   //    طبیعی: مانند اختلال بارش برف در ارتباطات ماهواره ای

   //   مکانیکی: مثلاً وقتی که آنتن ماهواره آسیب ببیند

   //   درونی: مثلاً دانشجو سر کلاس هواسش جای دیگری است

   //   بیرونی: مثلاً سر کلاس موبایل کسی زنگ بزند

   //   ارادی: مثلاً فردی عمداً کلاس را بهم بزند

   //   غیر ارادی: مثلاً فردی سر کلاس خوابش ببره

4-    نکات مهم کدگذاری را بیان کنید.

در همه ارتباطات رمزگزاری وجود دارد/ رمز توسط فرستنده رمزگزاری می شود/ رمز باید توسط فرستنده و گیرنده شناسایی شود/ اگر رمز تعریف نشده باشد ارتباط برقرار نمی شود/ رمزگزار پیام را به علامت تبدیل می کند/ رمز با زبان و فرهنگ جامعه ارتباط دارد/ روابط انسانی دائماً در حال تولید رمزهای جدید است/ هر زبان جدید یک کانون رمز جدید است/ دانش جدید رمز جدید تولید می کند

5-    انواع توجه و ویژگی آنها را بیان کنید.

توجه اصلی: وقتی که محرکی بر آگاهی مخاطب تحمیل شود.  مثلاً سوت زدن (ناگهانی) برای جلب توجه کسی

ویژگی آن:  آگاهانه نیست / بر آگاهی تحمیل می شود / نیاز به تلاش ندارد / محرک بیرونی نقش محوری دارد

توجه ثانوی: حالت آموخته شده انتخاب الگوهاست. مثلاً توجه غریق نجات به غرق شدن فردی در استخر

ویژگی آن: آموختنی است / انتخابی است / مشخص است / بر اساس نیاز است

توجه استنتاجی: وقتی که الگوهای آموخته شده‌ی توجه ثانوی خودکار شود. مانند تایپیست که بطور خوکار تایپ میکند

6-    انواع گوش دادن و تفاوت آنها را بیان کنید. (مهم)

انعکاسی: وقتی که گوش دادن به طور غیر ارادی باشد. مثلاٌ بوق ناگهانی ماشینی

محتوایی: وقتی که به پیام با تأمل در محتوای آن گوش دهیم

رابطه ای(همدلانه): وقتی که با احساسات و معنا بخشیدن به پیام گوینده گوش دهیم

درون مایه: گوش دادن به خویشتن و به آنچه در درون شنونده رخ می دهد

7-    انواع پاسخ را بیان کنید.

پاسخ اجابتی : در جواب درخواست منبع است

پاسخ استفهامی : برای درخواست بیشتر اطلاعات است

پاسخ تفسیری : با تکرار و تحلیل پیام شکل می گیرد

8-    راهکار ها و نکات مهم گوش دادن اثربخش را بیان کنید.

توجه و تمرکز به گفتار مخاطب / هدف گزاری بر روی مخاطب/ توجه به ارتباطات کلامی/ گوش کردن بعد از شنیدن است/ خواندن، گوش کردن را تقویت می کند/ با آمادگی قبلی گوش دهیم/ تکرار شنیدن/ گوش دادن با افزایش سن بیشتر می‌شود/ پیش داوری نسبت به گوینده نکنیم/ محیط را به کنترل خود درآوریم/ با عجله خداحافظی نکنیم

9-    عوامل مربوط به گوینده را بیان کنید.

آگاهی به عناصر ارتباط کلامی/ بهره گیری از ارتباطات غیرکلامی/ همراهی احساس با کلام/ انسجام محتوای پیام/ بازخورد سنجی/ کنترل سرعت پیام/ کنترل سرعت جابجایی پیام/ ترس از شنونده/ تأکید

10-عوامل مؤثر مربوط به شنونده را بیان کنید.

اعتبار گوینده/ قانون سود شنونده/ احساس نزدیکی با گوینده/ حظ دیداری ـ شنیداری/ پرهیز از نتیجه گیری سریع

11-اعتبار و تقسیم بندی آن را بیان کنید.

اعتبار اولیه: مانند استاد جدید دانشگاه که در ابتدای ترم هنوز شیوه درس او را تجربه نکرده ایم

اعتبار ثانویه: اعتباری که بعد از اعتبار اولیه است. وقتی که استاد سرفصل های درس را بیان می کند

اعتبار نهایی: پس از اعتبار ثانویه است. هنگام پایان ترم که به حاذق بودن استاد در ارائه درس پی می بریم.

12-ویژگی ارتباطات سنتی را بیان کنید.

مبتنی بر ارتباطات شنیداری و گفتاری هستند / از وسایل ارتباطات جمعی بهره نمی برند / ارتباطات میان فردی و چهره به چهره هستند / ارتباطات احساسی و عاطفی در آن بیشتر است/ ارتباطات در آن ساده و ابتدایی هستند

13-کارکردهای ارتباطات غیر کلامی را بیان کنید.            (به دو دسته تقسیم می شوند: وابسته و غیر وابسته)

1) وابسته: کارکردهایی که با ارتباطات کلامی معنا پیدا می کنند. شامل کارکردهای تأکیدی، کنترلی، تکراری، تکمیلی، جانشینی، تکذیبی

2) غیر وابسته: کارکردهایی که بدون ارتباطات کلامی معنا پیدا می کنند. شامل کارکردهای هنری، تشویقی، سوگواری، تأییدی و تکفیری، انتقالی، نظامی، تفریحی، ورزشی، عبادی

14-تفاوت ارتباطات کلامی و غیر کلامی را بیان کنید.

ارتباطات کلامی	ارتباطات غیر کلامی
در انتقال پیام گسستگی وجود دارد	در انتقال پیام پیوستگی وجود دارد
انتقال پیام ارادی است	انتقال پیام ارادی و غیر ارادی است
سرعت انتقال پیام پایین است	سرعت انتقال پیام بالا است
ضریب اعتماد پایین است	ضریب اعتماد بالا است
ضریب استناد پایین است	ضریب استناد بالا است
محلی و منطقه است	فراملی و جهانی است
مخاطبین محدوداند	مخاطبین وسیع اند
مستقل از زمان و مکان است	وابسته به زمان و مکان است
درصد آسیب پذیری بالا است	درصد آسیب پذیری پایین است
دریافت پیام با حس شنوایی است	دریافت پیام با حواس پنج گانه است

 

15-تفاوت لمس هارا بیان کنید.

1) لمس ها به 5 گروه تقسیم می شوند:

2) لمس حرفه ای و عملی: ارتباط رسمی بین افراد صاحب پیشه مانند

3) لمس اجتماعی و مؤدبانه: احوال پرسی متعارف اجتماعی مانند دست دادن و بوسیدن

4) لمس دوستانه و صمیمی: ارتباط غیر رسمی روابط دوستانه و بین فردی

5) لمس عاشقانه و صمیمی: معاشقه بین فردی و ارتباط نزدیک بین افراد مانند ارتباط بین نامزدان

6) لمس جنسی و نزدیکی: نهایت ارتباط بین افراد مانند ارتباط همسران در خلوت خصوصی آنها

16-حرکات و اشارت در ارتباطات غیر کلامی را بیان کنید.

1) سازگار کننده ها: مانند ضربه زدن روی میز و خاراندن بدن

2) کنترل کننده ها: مانند اشاره با سر برای ادامه صحبت

3) تصویر گرها یا نمایشگرها: حرکات دست برای موافقت

4) علامت ها: مانند سلام و خداحافظی بادست و سر

5) حالت نمایشی تأثیرگزار: مانند ترس و وحشت که با از چهره و لرزش دست مشخص می شود.

17-ارتباط ارادی و غیر ارادی را توضیح دهید.

ارتباطات ارادی و غیر ارادی به چهار حالت صورت می پذیرد:

1) گیرنده و فرستنده هردو پذیرنده هستند (ارتباط دو سویه و پایدار است)

2) گیرنده ناپذیرنده و فرستنده پذیرنده (ارتباط یک سویه و ناپایدار است)

3) گیرنده پذیرنده و فرستنده ناپذیرنده (ارتباط یک سویه و ناپایدار است)

4) گیرنده و فرستنده هردو ناپذیرنده اند(ارتباط خنثی است)

18-ارتباط فراگرد را تعریف کرده و تقسیم بندی آن را (از نظر برلو) بیان کنید.

فراگرد شکل گیری مبادله پیام و اشتراک معنا را گویند. (مانند زبان مشترک افراد)

1) فراگرد ایستا نیست و پویاست        2) فراگرد آغاز و پایان ندارد         3) فراگرد دارای ردیفی از اجزا نیست 

4) اجزا و عناصر یک فراگرد دارای کنش های متقابل اند.

 

درس آئين زندگي

درس آئین زندگی

 صفحاتي كه استاد شریفی تعيين كردند براي امتحان تستي به شرح زير است

 سوالات تستي از صفحات زير مي آيد.

معنا شناسي اخلاق و علم اخلاق ص 25 و 26

اخلاق كاربردي ص 28

اهميت و ضرورت ص 35

دانش اندوزي و پارسايي ص37

موانع دستيابي به علم حقيقي ص 29

آداب اخلاقي آموختن ص43و44

انتخاب استاد شايسته ص47

رعايت اولويت ص49

خوب گوش دادن ص51

تواضع در برابر استاد ص55

خودشناسي ص 56 تا 58

فضائل اخلاقي در پژوهش ص64

حقيقت جويي در پژوهش ص69

آسيب شناسي اخلاقي پژوهش ص72

معناشناسي نقد ص83

ضرورت نقد ص85

كنار نهادن حب و بغض ص88

لزوم بردباري و نقدپذيري ص91

پرهيز از برچسب زدن ص92

آغاز كردن از خود ص93

كار در سيره اوليائ دين ص102

نقش نيت در ارزش مندي كار ص103

 رابطه اخلاق و معيشت ص104

انواع معاشرت ص119 تا 121

اهتمام به امور مردم ص124

نظارت اجتماعي ص129

شرايط و مراتب  و راه هاي اجرايي امر به معروف و نهي از منكر ص134 تا 137

آسيب شناسي معاشرت با ديگران ص139

شايعه پراكني ، سوء استفاده از ديگران، دوستي و دستيابي، ويژگي دوست، با كه دوستي نورزيم ص140 تا 149

ديدگاه تفريطي و ديدگاه افراطي ص156 تا 160

اهميت ازدواج در اسلام ص171

شرايط همسر خوب ص174 تا 177

فضائل اخلاقي مربوط به امور جنسي 178

غيرت ص184      

حجاب و ترك خودآرايي در انظار عمومي ص187

نظريه اصالت سياست و تبعيت اخلاق و نظريه اصالت اخلاق و تبعيت سياست از اخلاق ص201 تا 203

وظايف اخلاقي مردم در انتخاب مسئولان ص204

وظايف اخلاقي حاكمان در برابر مردم ص209

برخورد صادقانه با مردم ص212

رعايت عدالت ص214

ساده زيستي ص215

لغزش هاي اخلاقي مديران ص219

انگيزه هاي مثبت ص221 و222

آداب اخلاقي مناظره 232

توجه به گفته، و نه گوينده ص236

مراء يا جدالگري ص241

 

سؤالات تشريحي درس آئين زندگي

1- اخلاق خوب

2- اخلاق و رفتار پيامبر

3- ازدواج

4- چه چيزي را ما را محبوب القلوب قرار مي دهد

5- درباره آداب و اخلاق مناظره

 

برنامه امتحانی ترم چهارم

برنامه امتحاني ترم چهارم مقطع كارداني رشته مددكاري اجتماعي

*	موضوع	تاريخ	ساعت
1	مددكاري اجتماعي كار با جامعه	يكشنبه 28/3/91	11 – 12
2	گروه هاي هدف در مددكاري	چتهارشنبه 31/3/91	11 – 12
3	مشاوره و راهنمايي	شنبه 3/4/91	9 - 10
4	ادبيات فارسي	دوشنبه 5/4/91	11 – 12
5	تكنيك هاي برقراري ارتباط	چهارشنبه 7/4/91	9 – 10
6	اخلاق اسلامي	شنبه 10/4/91	13 – 14
7	كارآفريني	دوشنبه 12/4/91	13 - 14